De Belastingdienst heeft aangegeven dit jaar ruim 100 miljoen euro uit te geven aan het aanpakken van schijnzelfstandigen.

Nederland telt 299.000 bedrijven die actief zijn in de zakelijke dienstverlening, waarvan meer dan 257.000 opereren als een zelfstandige professional. Van deze groep is een groot percentage, geschat op boven de 80 procent, werkzaam als ZZP-er. Kortom, Nederland telt meer dan 200.000 zakelijke ZZP-adviseurs, waarvan het grootste deel werkzaam is in organisatieadvies, techniek, accountancy en ICT.

Deze groep maakt wel gebruik van de fiscale voordelen, zoals de zelfstandigenaftrek en MKB-winstvrijstelling, maar heeft er eigenlijk geen recht op.

Voor deze groep freelancers staan er grote veranderingen te wachten op belastingvlak. Waar ze jarenlang ongestoord hebben kunnen genieten van een coulant beleid vanuit de Belastingdienst, is de jacht nu geopend. De Belastingdienst gaat dit jaar en komende jaren proactief op zoek naar adviseurs die gebruik maken van belastingvoordelen waar ze geen recht op hebben.

VAR verklaring voldoende?

Er is een misvatting onder opdrachtgevers en ZZP-adviseurs. Veel ZZP-ers stellen dat ze ondernemer zijn omdat ze in bezit zijn van een VAR-WUO (Verklaring Arbeid Relatie – Winst Uit Onderneming). Deze wordt afgegeven door de Belastingdienst, en verklaart in feite dat een ZZPer ‘ondernemer’ is.

In de praktijk wordt de toets die hieraan ten grondslag ligt echter niet gedaan, omdat de Belastingdienst vooraf moeilijk kan inschatten of er aan het einde van het jaar daadwerkelijk aan is voldaan. “Kortom, een inhoudelijke toets kan de Belastingdienst alleen achteraf verrichten, bij bijvoorbeeld een belastingcontrole. Veel ZZPers gaan er ten onrechte van uit dat een VAR-WUO een ‘garantie’ is op ondernemerschap.”

Voorkomen beter dan genezen

ZZP-ers zijn vanuit het burgerlijk recht (privaat recht) altijd ondernemer, mits ze staan ingeschreven bij de Kamer van Koophandel. Echter, belastingrecht valt niet onder het burgerrecht, waardoor ingeschreven ZZP-ers niet automatisch kwalificeren voor ondernemerschap in fiscale zin. “Dat betekent in de praktijk dat ondernemers moeten voldoen aan een aantal eisen die de Belastingdienst stelt om als ‘ondernemer’ door het leven te gaan.” En over het ondernemerscriterium bestaan veel misvattingen.

Beperk het risico van nahefingen loonbelasting en controleer aan de hand van zeven toetsingscriteria of de ZZP adviseur aan het ondernemerscriterium voldoet:

  • heeft minimaal drie verschillende opdrachtgevers;
  • factureert niet meer dan 70 procent van de inkomsten aan dezelfde opdrachtgever;
  • kan een ander in zijn/haar plaats sturen, zonder dat dit een probleem is;
  • staat niet in een gezagsverhouding tot opdrachtgever, als opdrachtgever ben je niet de “baas”;
  • drijft voor eigen risico de onderneming;
  • krijgt niet betaald als hij/zij ziek is;
  • maakt reclame voor de onderneming (visitekaartjes, advertenties, een website, etc.)